Aarbechtsrecht zu Lëtzebuerg: wat s du wësse muss, ier s du ufänks
Lies du diagonal?
Mir hunn dir d'Ofkierzung virbereet.
D'Aarbechtskontrakter zu Lëtzebuerg
CDI, CDD an Interim: Wat ass den Ënnerscheed?
Den CDI (contrat à durée indéterminée) ass de Standardkontrakt am Grand-Duché. Keen Datum, wou en ophält, eng richteg Stabilitéit, fir eng Wunneng ze lounen oder e Prêt ze kréien. Et ass d'Form, déi däin Employeur muss benotzen, wann en en dauerhafte Besoin wëll ofdecken.
Den CDD (contrat à durée déterminée) ass fir punktuell Besoine reservéiert: e Kolleeg, dee krank ass, ersetzen, eng saisonal Spëtzt vun Aarbecht, e Projet, dee mat der Zäit limitéiert ass. En däerf maximal 2 Mol erneiert ginn, a seng Gesamtdauer däerf net iwwer 24 Méint goen. Wann däin Employeur dës Limitten iwwerschreit, gëtt den CDD automatesch an en CDI ëmgewandelt.
Beim Interim sinn dräi Parteien am Spill. Du ënnerschreifs bei enger Interimsagence, déi dech op eng Missioun bei enger Entreprise schéckt, déi hire Client ass. D'Agence bezilt dech, mee du schaffs an de Raimlechkeete vum Client. Eng Missioun däerf net méi wéi 12 Méint daueren, Erneierung abegraff.
Wat obligatoresch an dengem Kontrakt muss stoen
En Aarbechtskontrakt zu Lëtzebuerg mécht een net op engem Eck vum Dësch. Zënter dem Gesetz iwwer transparent Aarbechtsbedéngunge (ouvre dans un nouvel onglet) muss däin Employeur dir spéitstens um éischten Aarbechtsdag e schrëftlecht Dokument ginn. Dat muss op mannst follgend Punkten enthalen: d'Identitéit vun de Parteien, den Datum vum Ufank, d'Aarbechtsplaz, deng Funktioun, d'Aarbechtszäiten, de Bruttoloun (mam Index, deen am Moment gëllt), d'Dauer vum Congé, d'Delaie fir de Preavis an, wann et eng gëtt, d'Proufzäit.
Wann eng obligatoresch Mentioun feelt, kanns du schrëftlech froen, datt se korrigéiert gëtt. A wann s du kee schrëftlechen, ënnerschriwwene Kontrakt hues, kanns du verlaangen, datt däin Employeur der een ënnerschreift: Wann en dat refuséiert, hues du d'Recht, de Kontrakt ouni Preavis an ouni Indemnitéit opzeléisen, am fréisten um 3. Dag no denger Demande an am spéitstens bannent 30 Deeg, nodeems s du ugefaangen hues ze schaffen.
D'Proufzäit: Dauer, Stufen a Kënnegung
D'Proufzäit ass zu Lëtzebuerg net obligatoresch, mee wann et eng gëtt, muss se an dengem Kontrakt geschriwwe stoen. Hir Dauer hänkt vun dengem Profil of:
| Profil | Maximal Dauer vun der Proufzäit |
|---|---|
| Niveau ënner dem DAP (net qualifizéiert) | 3 Méint |
| Niveau DAP oder méi héich (qualifizéiert) | 6 Méint |
| Bruttoloun ≥ ongeféier 5 318 € / Mount (Index 992,24) | 12 Méint |
Wärend den éischten 2 Wochen ka keen de Kontrakt eesäiteg opléisen (ausser bei engem schwéiere Feeler). No dëser Zäit kann all Partei de Kontrakt mat engem Preavis ophalen, deen op Basis vun der virgesinner Dauer vun der Proufzäit berechent gëtt: 4 Deeg pro Mount Proufzäit, mat mindestens 15 Deeg a maximal 1 Mount. De Preavis muss onbedéngt virum Enn vun der Proufzäit ofgelaf sinn, soss gëtt de Kontrakt als definitiv ugesinn.
Wann s du wärend der Proufzäit krank gëss, gëtt se ëm déi selwecht Zäit verlängert, mee héchstens ëm 1 Mount. An eng schwanger Salariée, déi hirem Employeur en Attest vum Dokter gëtt, ass wärend der ganzer Dauer vum gesetzleche Schutz géint eng Entloossung geschützt.
Méi Informatiounen um Site vun der ITM (ouvre dans un nouvel onglet).
Aarbechtszäit, Congé a Feierdeeg
40 Stonnen d'Woch: d'Grondreegel
Zu Lëtzebuerg ass déi legal Aarbechtszäit 8 Stonnen den Dag an 40 Stonnen d'Woch fir eng Vollzäit. Dat ass d'Norm, mee däi Kontrakt oder däi Kollektivvertrag kann Upassunge virgesinn (flexibel Aarbechtszäiten, Referenzperiod, Plan d'Organisation du Travail).
Iwwerstonnen: Majoratioun a Steierbefreiung
All Stonn iwwer 40 Stonnen d'Woch ass eng Iwwerstonn. D'Aarbechtszäit däerf net iwwer 10 Stonnen den Dag an net iwwer 48 Stonnen d'Woch goen. D'Iwwerstonne ginn am Prinzip mat Fräizäit kompenséiert (1 Stonn 30 Rou pro Iwwerstonn). Wann dat net méiglech ass, gi se mat enger Majoratioun vun 40 % op de Loun bezuelt. An déi gutt Noriicht: Iwwerstonnen, déi bezuelt ginn, si steierfräi an deelweis vu Sozialbäiträg befreit. D'Kaderen an enger héijer Positioun hunn awer keen Usproch drop.
26 Deeg Congé + 11 Feierdeeg
All Salarié huet Recht op mindestens 26 Aarbechtsdeeg bezuelte Congé am Joer, egal wéi e Kontrakt en huet (CDI, CDD, Deelzäit). Bei enger Deelzäit gëtt a Stonne gerechent, am Verhältnis. D'Recht, dëse Congé ze huelen, fänkt no 3 Méint Aarbecht ouni Ënnerbriechung beim selwechten Employeur un.
Zu deenen 26 Deeg kommen nach 11 gesetzlech Feierdeeg: Neijoerschdag, Ouschterméindeg, 1. Mee, 9. Mee (Europadag), Christi Himmelfaart, Péngschtméindeg, Nationalfeierdag (23. Juni), Léiffrawëschdag, Allerhellegen, Chrëschtdag a Stiefesdag. Wann e Feierdag op e Sonndeg fält, kriss du en zousätzlechen Dag Congé.
All d'Detailer op Guichet.lu (ouvre dans un nouvel onglet).
Congé extraordinaire
Nieft dem Jorescongé hues du Recht op Congé extraordinaire fir bestëmmt Evenementer am Liewen, an dat vun dengem éischten Aarbechtsdag un. E puer Beispiller: 10 Deeg fir d'Gebuert oder d'Adoptioun vun engem Kand, 3 Deeg fir e Bestietnes, 3 Deeg beim Doud vun engem noe Familljemember, 2 Deeg fir ze plënneren (eemol all 3 Joer). Et gëtt och e Congé fir familiär Grënn (12 bis 18 Deeg pro Kand jee no Alter), wann däi Kand krank ass.
Bei enger laanger Absence: Hei ass, wat bei enger Aarbechtsonfäegkeet geschitt.
Loun an Indexéierung
De SSM (Salaire social minimum) ass de legale Minimum fir eng Vollzäit vu 40 Stonnen d'Woch:
| Profil | Brutto de Mount (Barème vun der ITM, Juni 2026) |
|---|---|
| Net qualifizéierte Salarié (18 Joer a méi) | 2 771,33 € |
| Qualifizéierte Salarié (18 Joer a méi) | 3 325,59 € |
De qualifizéierte Mindestloun ass ëm 20 % méi héich. Fir en ze kréien, brauchs du en unerkannten Diplom (DAP oder gläichwäerteg) oder du muss e puer Joer Beruffserfarung an dengem Beruff noweisen. Mir gesinn dacks Grenzgänger, déi zum net qualifizéierten Tarif ufänken, just well si hiren auslänneschen Diplom net hunn unerkenne gelooss: Dat ass eng Pist, déi s du solls préiwen, wann s du mengs, datt s du ënner dengem Wäert bezuelt gëss.
D'Indexéierung vun de Léin ass den typesch lëtzebuergesche Mechanismus, deen all Léin a Pensiounen automatesch upasst, wann d'Liewenskäschten ëm 2,5 % klammen. De Statec iwwerwaacht de Präisindex, a soubal d'Schwell iwwerschratt ass, gëtt eng Indextranche ausgeléist. Déi lescht ass den 1. Juni 2026 gefall.
Mir hunn en detailléierte Guide zu dësem Thema, kuck dir eise Simulateur Premier Salaire un, fir däin Nettoloun ze schätzen.
Konkret steet alles op dengem Paieziedel.
Teletravail fir Grenzgänger
Wann s du zu Lëtzebuerg wunns, gëtt et keng Limitt fir d'Zuel vun den Deeg Teletravail (dat mécht s du mat dengem Employeur aus). Mee wann s du Grenzgänger bass, ass dat eng aner Geschicht: D'Zuel vun den Deeg, déi erlaabt sinn, hänkt vu bilateralen Accorden tëscht Lëtzebuerg an dengem Wunnsëtzland of.
| Wunnsëtzland | Deeg Teletravail, déi am Joer erlaabt sinn |
|---|---|
| Frankräich | 34 Deeg |
| Belsch | 34 Deeg |
| Däitschland | 34 Deeg |
Wann s du dës Schwell iwwerschreits, geet et net nëmmen ëm d'Deeg, déi ze vill sinn: All deng Deeg, déi s du ausserhalb vu Lëtzebuerg geschafft hues, ginn an dengem Wunnsëtzland steierflichteg, vum éischten Dag un. Dat kann och en Impakt op deng sozial Ofsécherung hunn. Kuerz gesot: Behal de Compteur am A.
Wéi en Aarbechtskontrakt zu Lëtzebuerg ophält
Kënnegung vum Salarié: Preavis jee no Anciennetéit
Du wëlls goen? Dat ass däi Recht, mee du muss e Preavis respektéieren. D'Kënnegung gëtt per recommandéierte Bréif gemaach oder perséinlech géint Ënnerschrëft iwwerreecht. De Preavis fänkt um 15. vum Mount un (wann däi Bréif virum 15. verschéckt gëtt) oder um 1. vum nächste Mount (wann en ab dem 15. verschéckt gëtt).
| Anciennetéit | Preavis bei enger Kënnegung |
|---|---|
| Manner wéi 5 Joer | 1 Mount |
| Vu 5 bis 10 Joer | 2 Méint |
| Méi wéi 10 Joer | 3 Méint |
En CDD kann net virun der Zäit duerch eng klassesch Kënnegung opgeléist ginn, ausser bei engem schwéiere Feeler vum Employeur oder am géigesäitegen Averständnes.
Entloossung mat Preavis: Dauer an Indemnitéiten
Wann däin Employeur den CDI opléist, muss en e reellen a seriéise Grond hunn (dee mat denger Persoun oder mat de Besoine vun der Entreprise ze dinn huet). De Preavis vum Employeur ass méi laang wéi dee vum Salarié:
| Anciennetéit | Preavis bei enger Entloossung |
|---|---|
| Manner wéi 5 Joer | 2 Méint |
| Vu 5 bis 10 Joer | 4 Méint |
| Méi wéi 10 Joer | 6 Méint |
Vu 5 Joer Anciennetéit un hues du och Recht op eng gesetzlech Indemnitéit de départ, déi no denge Joren am Betrib berechent gëtt. Wärend dem Preavis kriss du am Ganzen 6 Aarbechtsdeeg bezuelt, déi s du jee no dengen Entretiene stonneweis oder fir en hallwen Dag kanns huelen, fir eng nei Aarbecht ze sichen.
Du kanns d'Grënn vun denger Entloossung bannent 1 Mount no der Notifikatioun per recommandéierte Bréif froen. Den Employeur huet dann 1 Mount Zäit, fir der präzis z'äntwerten. Wann en dat net mécht oder wann d'Grënn net haltbar sinn, kann d'Aarbechtsgeriicht d'Entloossung als abusiv erklären.
All d'Infoen op Guichet.lu (ouvre dans un nouvel onglet).
Entloossung wéinst engem schwéiere Feeler
Dat ass déi schwéierst Prozedur. Däin Employeur mengt, datt s du e Feeler gemaach hues, deen et direkt onméiglech mécht, d'Aarbechtsverhältnis weiderzeféieren. An deem Fall: kee Preavis, keng Indemnitéit de départ. Mee opgepasst, d'Gesetz reegelt dës Prozedur strikt:
- Den Employeur muss dir d'Entloossung schrëftlech matdeelen, mat de präzisen an detailléierte Grënn vum Feeler.
- En huet maximal 1 Mount, nodeems en d'Faite gewuer ginn ass, fir ze handelen. Duerno verléiert en d'Recht, sech op de schwéiere Feeler ze beruffen.
- An Entreprise mat méi wéi 150 Salariéen ass en Entretien am Viraus obligatoresch.
Wann s du mengs, datt d'Entloossung net gerechtfäerdegt ass, kanns du dech un d'Aarbechtsgeriicht (ouvre dans un nouvel onglet) wenden. En Employeur, deen dës Prozedur mëssbraucht, riskéiert héich finanziell Sanktiounen.
Opléisung am géigesäitegen Averständnes
Den Employeur an de Salarié kënnen och decidéieren, sech am Gudden ze trennen. Näischt verflicht een, dat schrëftlech ze maachen, mee et ass staark ze recommandéieren, fir béid Parteien ofzesécheren. Wichtege Punkt: Bei enger Opléisung am géigesäitegen Averständnes hues du am Prinzip keen Usproch op Chômage. Gutt iwwerleeën, ier s du ënnerschreifs.
Liest och: wéi s du kënnegs: Preavis a Rechter.
Heefeg gestallt Froen
Nee. D'Proufzäit ass fakultativ. Si muss spéitstens um Dag, wou s du ufänks ze schaffen, schrëftlech an dengem Aarbechtskontrakt virgesi sinn. Wann näischt geschriwwen ass, gëllt däi Kontrakt vum éischten Dag un als definitiv.
Jo, zënter dem Gesetz iwwer transparent Aarbechtsbedéngungen ass de Salarié fräi, méi Aarbechtsverhältnisser ze hunn. Däin Employeur kann der dat net verbidden, ausser wann déi zweet Aktivitéit direkt a Konkurrenz steet oder wann s du doduerch déi maximal Aarbechtszäiten net méi respektéiers (10 Stonnen den Dag, 48 Stonnen d'Woch fir all d'Aktivitéiten zesummen).
Schwätz fir d'éischt mat dengem Chef oder mat de Vertrieder vum Personal (Personaldelegatioun). Wann dat net duergeet, kanns du dech un d'ITM (ouvre dans un nouvel onglet) (Inspektioun vun der Aarbecht an de Minnen), un eng Gewerkschaft (OGBL, LCGB, ALEBA…) oder un en Affekot wenden, deen op Aarbechtsrecht spezialiséiert ass. Als leschte Recours decidéiert d'Aarbechtsgeriicht.
Nee. Bezuelt Iwwerstonne sinn zu Lëtzebuerg vun der Akommessteier befreit. Si sinn och zum gréissten Deel vu Sozialbäiträg befreit: Just d'Bäiträg fir d'Gesondheetsleeschtungen an d'Fleegeversécherung musse bezuelt ginn. Dat ass e grousse Virdeel par rapport zu anere Länner aus der Groussregioun.